ดีเอ็นเอ พันธุกรรม และการแบ่งเซลล์

ดีเอ็นเอเขียนด้วยตัวอักษรสี่ตัว

ดีเอ็นเอเป็นสายคู่บิดเป็นเกลียว ราวบันไดทำจากน้ำตาลกับฟอสเฟต ส่วนขั้นบันไดคือเบสสี่ชนิดที่จับคู่กันแบบตายตัว เอคู่กับที และซีคู่กับจี แตะจุดบนภาพเพื่อดูรายละเอียด

จากรหัสสู่โปรตีนตัวจริง

ยีนคือช่วงหนึ่งของดีเอ็นเอที่เก็บสูตรของโปรตีนหนึ่งชนิด การใช้งานมีสองขั้น ขั้นแรกคัดลอกสูตรออกมาเป็นอาร์เอ็นเอ ขั้นที่สองไรโบโซมอ่านอาร์เอ็นเอทีละสามตัวอักษรแล้วต่อกรดอะมิโนตามที่รหัสบอก

คู่มือทั้งเล่มถูกพับเก็บเป็น 46 แท่ง

ดีเอ็นเอยาวสองเมตรถูกพันรอบโปรตีนแล้วขดซ้อนกันจนกลายเป็นโครโมโซม 46 แท่งในเซลล์คน แบ่งเป็น 23 คู่ คู่ละหนึ่งแท่งจากแม่และหนึ่งแท่งจากพ่อ กดสลับเพื่อดูคู่ที่ 23

แบ่งเพื่อซ่อมตัวเอง กับแบ่งเพื่อสร้างชีวิตใหม่

ร่างกายเราแบ่งเซลล์ตลอดเวลาเพื่อซ่อมแซมและเติบโต เรียกว่าไมโทซิส ได้เซลล์ใหม่ที่เหมือนเดิมทุกอย่าง แต่การสร้างเซลล์สืบพันธุ์ใช้การแบ่งอีกแบบชื่อไมโอซิส ซึ่งลดจำนวนโครโมโซมลงครึ่งหนึ่งและสลับชิ้นส่วนกันด้วย กดดูทีละขั้น

ทำนายโอกาสของรุ่นลูก

ยีนแต่ละตำแหน่งเรามีสองชุด ชุดหนึ่งจากแม่ ชุดหนึ่งจากพ่อ ถ้ารู้ว่าพ่อแม่มีชุดแบบไหน เราคำนวณโอกาสของลูกได้ ลองเลือกดู ตัวอย่างนี้ใช้พาหะธาลัสซีเมีย ซึ่งพบบ่อยมากในประเทศไทย

การกลายพันธุ์ไม่ได้แปลว่าร้ายเสมอไป

ทุกครั้งที่เซลล์คัดลอกดีเอ็นเอ มีโอกาสพิมพ์ผิดเล็กน้อย ส่วนใหญ่ถูกซ่อมทันที บางส่วนไม่มีผลอะไร บางส่วนทำให้เกิดโรค และบางส่วนกลับเป็นข้อได้เปรียบ การกลายพันธุ์คือวัตถุดิบของวิวัฒนาการ

ทดสอบตัวเอง